Tagi

, ,

W okresie dorastania dużego znaczenia nabiera kwestia planowania własnej przyszłości, na co ma wpływ wiele czynników, między innymi: elementy rzeczywistości społecznej, ocena indywidualna zastanych sytuacji, panujące wartości, normy, wewnętrzne wymogi czy też możliwości rozwojowe. Najczęściej wymienianymi czynnikami, które w znacznym stopniu wpływają na podjęcie decyzji zawodowych są: rodzina, szkoła, grupa rówieśnicza, ale również środki masowego przekazu, sytuacja społeczno – polityczna i gospodarcza kraju (Porożyński, 2001).

Rodzina stanowi miejsce, w którym kształtowane są opinie, przekazywana wiedza i doświadczenie, które z czasem stają się składową osobowości młodego człowieka.

„Szkoła tworzy miejsce, w którym obowiązują specyficzne struktury kontaktów interpersonalnych. W środowisku tym ogniskują się różnorodne czynniki osobowościowe, środowiskowe i pedagogiczne” (Gaweł – Luty, 2008, s. 29). Pozostając pod wpływem tak wielu oddziaływań, młody człowiek zostaje zmuszony do dokonania analizy obowiązującej rzeczywistości, i wyznaczenia sobie własnych celów życiowych.

Środki masowego przekazu stanowią bardzo wpływowy nośnik informacji, kreując wzory osobowe, aktywizm, wyznaczając poziom sukcesu społecznego i zawodowego, a tym samym kształtując aspiracje zawodowe młodzieży.

Sytuacja społeczno – polityczna i gospodarcza Polski wpływa na powstawanie zjawiska przenikania się postępu naukowo – technicznego, procesu szybkiego wdrażania produktów ludzkiej myśli, przyczyniając się do przenikania między sobą idei, nauki, techniki i ekonomii. Te wszystkie elementy w istotny sposób wpływają na decyzje zawodowe dorastającej młodzieży, która obecnie skupia się na zdobywaniu kompetencji pozwalających sprostać tym wszystkim wymogom współczesności. Duże znaczenie przypisuje wykształceniu, które postrzega jako szansę sukcesu życiowego i szczęścia.

Pośród wielu rodzajów aspiracji jakie wpływają na plany życiowe jednostki, na potrzeby tej pracy wymieniam tylko te, które bezpośrednio wpływają na rozwój zawodowy, a mianowicie: aspiracje zawodowe, edukacyjno – zawodowe i samokształceniowe.

Aspiracje zawodowe odnoszą się do przyszłego zawodu, wykonywanych w jej procesie czynności, warunków pracy, czy też zajmowanego stanowiska.

Pomiędzy aspiracjami edukacyjno – zawodowymi zachodzą ścisłe zależności z racji faktu, że wybór określonej szkoły i jej profilu kształcenia zawodowego ma bezpośredni wpływ na rodzaj zawodu w przyszłości.

Aspiracje samokształceniowe natomiast obrazują potrzebę uzupełnienia posiadanej wiedzy, stosownych umiejętności, czy uzyskania dodatkowych kwalifikacji.

Wnioski z badań przeprowadzonych przez E. Gaweł – Luty (2007) na terenie woj. Zachodniopomorskiego, wśród 100 uczniów klas czwartych technikum obrazują tendencje wspólne aspiracji zawodowych młodzieży, a mianowicie:

– „dążenie do zdobycia takiego zawodu, który umożliwia podjęcie satysfakcjonującej pracy, zarówno pod względem materialnym, jak i realizacji własnych,

– gotowość do tymczasowego podjęcia pracy poza granicami kraju,

– traktowanie nauki jako elementu warunkującego osiągnięcie wysokiego statusu zawodowego” (Gaweł – Luty, 2008, s.37).

Obraz i wartość pracy ewoluuje z pokolenia na pokolenie. Obecnie, na rynku pracy wartości nabiera zarówno potencjał intelektualny, jak i osobowościowy jednostki. Z raportu „Młodzi 2005” wynika, że badana młodzież preferuje cechy pracy, takie jak:

– „dobrze płatna /84% wskazań/,

– interesująca /40% wskazań/,

– gwarantująca bezpieczeństwo zatrudnienia /29% wskazań/,

– dająca możliwość rozwoju, doskonalenia zawodowego /27% wskazań/,

– zapewniająca przyjemną atmosferę /20% wskazań/,

– zgodna z wyuczonym zawodem /19% wskazań/,

– dająca prestiż, uznanie innych /11% wskazań/,

– blisko miejsca zamieszkania /11% wskazań/,

– będąca wyzwaniem /8% wskazań/,

– lekka, niewymagająca wysiłku /6% wskazań,

– pożyteczna dla innych /6% wskazań/,

– o ustalonych godzinach, nie wymagająca dyspozycyjności /5% wskazań/,

– niemymagająca brania odpowiedzialności za innych /2% wskazań/” (Kwiatkowski, Bogaj, Baraniak, 2007, s. 43).

Jak widać młodzież duże znaczenie przypisuje kwestii finansowej, ale zarazem aby była interesująca oraz ciesząca się szacunkiem społecznym. Czyli ni mniej ni więcej, młodzi ludzie zawierają w swych aspiracjach zawodowych kwintesencję tego, jaką pełni rolę praca w życiu każdego człowieka. I jeśli w początkowym okresie kariery zawodowej zajmowane stanowisko nie spełnia wymienionych walorów, to wcale nie znaczy że w niedalekiej przyszłości się to nie zmieni. Ważne jest jednak, aby poszukiwać, i poznawać samego siebie, aż znajdzie się dziedzinę w której będziemy się czuć, jak u siebie.

I tego życzę wszystkim poszukiwaczom pracy.

Advertisements