Tagi

, , ,

     Każdy rodzic z dumą obserwuje jak jego pociecha pnie się po szczeblach kariery szkolnej. Szczególnie istotnym jest czas tych pierwszych poznanych liter, przeczytanych wyrazów czy zapisanych myśli. Jak jest to trudny i złożony proces mało kto wie. Warto się temu przyjrzeć dokładnie.   

 Na proces ten składają się aż trzy jakże istotne elementy:

1. psychologiczny, który to dotyczy analizy i syntezy dźwiękowej, wzrokowej i ruchowej. Dziecko posiada słuchowe wyobrażenie litery ( głoski ), ujmuje literę i wyraz jako całość i wyobraża sobie drogę kreślenia określonej litery.

2. fizjologiczny, złożony ze  skomplikowanych pobudzeń nerwowych, ich integracji w korze mózgowej i aparacie ruchowym ręki. Podstawową rolę odgrywa tu wrodzona kontrola ruchu oraz wrażenia kinestetyczne.

3. motoryczny, którego tworzą skoordynowane ruchy ręki, ramienia, przedramienia,  nadgarstka, palców.

Niezwykle istotną rolę odgrywają techniczne warunki pisania takie jak:

– postawa przy pisaniu,

– układ rąk, piszącej i towarzyszącej przy pisaniu,

– odległość oczu od papieru ( do 30 cm ),

– sposób trzymania narzędzia pisarskiego.

Warto mieć to na uwadze i w sposób przyjazny, ale i konsekwentny kształtować u dzieci prawidłową postawę podczas pisania. Te techniczne warunki podczas pisania mają bowiem niezwykle istotny wpływ na proces zapisywania, na płynność i swobodę posługiwania się pismem.

Proce pisania to nic innego jak określone ruchy, pozwalające skreślić litery połączone w wyrazy. Należy zatem zapamiętać kształty tychże liter, oraz powiązać je z wyobrażeniami słuchowo – wzrokowymi, głoska – litera – wyraz.

Powoli zdobywana umiejętność automatyzacji ruchu możliwa staje się dzięki wyobrażeniom analityczno – syntetycznym słów przed ich zapisaniem. Zatem nauka czytania i pisania następuje równocześnie, ze względu na wspólne procesy psychiczne, które wzajemnie się warunkują i uzupełniają.

Pisanie to także psychomotoryczny proces, w skład którego wchodzą:

– słuchowe wydzielanie głoski,

– znalezienie jej literowego odpowiednika,

– zapamiętanie litery,

– kolejne rozmieszczenie liter w wyrazie,

–          napisanie liter i wyrazów, czyli szeregu ruchów wykonywanych przez różne części aparatu ruchowego.

Kontrola wzrokowa stanowi ważny czynnik poprawności wykonanych prostych bądź bardziej złożonych serii ruchowych.

Czynnikiem kontroli może być także dotyk, nacisk na narzędzie piszące. Zbyt duży stanowi sygnał niewłaściwie skoordynowanych ruchów palców ręki, nadgarstka i przedramienia.

Pisanie to nic innego, jak ciągłe tworzenie tych samych kształtów, według zapamiętanego szczegółowo wzoru w coraz to nowych połączeniach. Pośpiech i nadmiar pisania nie sprzyjają doskonaleniu jakości pisania. Przepisywanie pozbawione objaśnień, bez analizy dźwiękowej, bez wymawiania, bez ćwiczeń w zapamiętaniu całych wyrazów, mija się z celem. Przepisywaniem bowiem trzeba kierować, łącząc cele ortograficzne z doskonaleniem techniki pisania.

 Osiąganie biegłości w pisaniu następuje na skutek usprawniania koordynacji ruchowej pomiędzy mięśniami i stawami ramienia – przedramienia – nadgarstka – dłoni, a głównie mięśni i stawów palców. Stąd mój apel do rodziców: takie umiejętności, taką sprawność ruchową kształtuje nic innego jak ruch!

Jak widać nabywanie umiejętności pisania jest niezwykle złożonym procesem, który nie zawsze przebiega sprawnie, co napawa troską  rodziców. Niekiedy to tylko kwestia czasu, a niekiedy trzeba sięgnąć po indywidualne  metody pracy z dzieckiem. Ale o tym napiszę następnym razem.

Reklamy